Chruścina jagodna (truskawkowe drzewo, poziomkowiec)

Arbutus unedo

Roślina znana także jako poziomkowiec, poziomkowe drzewo lub drzewo truskawkowe. Jest to gatunek rośliny wieloletniej z rodziny wrzosowatych (Ericaceae). Naturalnym zasięgiem jej występowania jest region śródziemnomorski, zachodnia Europa i Azja. Jest to wiecznie zielony krzew lub niewielkie drzewo osiągające w naturalnych warunkach występowania ok. 10-12 m wysokości. W naszym klimacie dorasta maksymalnie do ok. 5 m wysokości.

Roślina znana i ceniona jest ze względu na swoje owoce, wyglądem przypominające poziomki. Stąd też pochodzi jedna z nazw gatunkowych rośliny. Owocem są mączysto-mięsiste jagody o średnicy do 2 cm. Z zewnątrz mają pomarańczowoczerwony kolor (miąższ jest żółtawy). Owoce są jadalne, choć nie są cenione ze względu na walory smakowe.

Liście zimozielone, nagie, skrętoległe, gęsto stojące, błyszczące, szeroko-lancetowate o długości do 10 cm i piłkowanych brzegach. Truskawkowe drzewo kwitnie jesienią, na przełomie października i listopada (X-XI). Kwiaty dzwonkowate, białe lub lekko zaróżowione. Kwiaty podobne są do dzwoneczków konwalii, zebrane są po 40–50 w wiechy tworząc obwisłe kwiatostany typowe dla roślin wrzosowatych, którą poziomkowiec jest. Owoce zawiązują się na wiosnę kolejnego roku i osiągają swoją dojrzałość początkiem jesieni.  W krajach południa Europy poziomkowiec często uprawiany jest także jako roślina ozdobna.

Pielęgnacja i uprawa

• Chruścina jagodna preferuje stanowiska słoneczne, choć toleruje także lekki półcień.
• Należy zapewnić mu stanowisko dobrze osłonięte od silnych, mroźnych wiatrów.
• Dobrze jest go sadzić przy południowej ścianie budynku. Promienie słoneczne odbijając się od ściany będą dodatkowo ogrzewać roślinę.
• Gleba powinna być dobrze przepuszczalna, sucha lub umiarkowanie wilgotna, o pH lekko kwaśnym do obojętengo.
• Poziomkowiec nie jest w pełni mrozoodporny (strefa mrozoodporności 7b).
• W naszym klimacie może przemarzać, zatem warto uprawiać go w pojemniku i zimować w nieogrzewanych pomieszczeniach.

Zastosowanie i cechy rośliny

• Owoce są jadalne na surowo, wykonuje się też z nich przetwory, czasami wytwarza się z nich wina lub likiery.
• W niektórych krajach poziomkowiec uprawiany jest jako roślina lecznicza. Surowcem zielarskim są kwiaty oraz kora.
• Dzięki odporności na suszę i duże nasłonecznienie może być z powodzeniem sadzony w pojemnikach na balkonie czy tarasie.
• Truskawkowe drzewo z powodzeniem może być uprawiane w mieszkaniach jako roślina doniczkowa.